ਮੂਲ ਨਾਨਕਸ਼ਾਹੀ ਕਲੰਡਰ

ਕਲੰਡਰ ਅਤੇ ਜੰਤਰੀਆਂ ਦੇ ਮਾਹਰ ਪਾਲ ਸਿੰਘ ਪੁਰੇਵਾਲ ਨੇ ਕਈ ਸਾਲਾਂ ਦੀ ਮਿਹਨਤ ਕਰਕੇ ਸਿੱਖ ਬੁਧੀਜੀਵਾਂ ਅਤੇ ਅਕਾਲ ਤੱਖਤ ਸਾਹਿਬ ਦੇ ਜਥੇਦਾਰ ਦੀ ਸਹਿਮਤੀ ਨਾਲ ਸੰਮਤ ੨੦੦੩ ਵਿੱਚ ਇਹ ਨਾਨਕਸ਼ਾਹੀ ਕਲੰਡਰ ਸਿੱਖ ਸੰਗਤਾਂ ਦੀ ਝੋਲੀ ਵਿੱਚ ਪਾਇਆ। ਪਰ ਕਿਸੇ ਕਾਰਣ ਕਰਕੇ ੨੦੧੦ ਵਿੱਚ ਜਥੇਦਾਰਾਂ ਨੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣਵਾਦੀ ਕਲੰਡਰ ਲਾਗੂ ਕਰ ਲਿਆ।

ਭਾਰਤ ਦੇ ਅੰਦਰ ਅਤੇ ਬਾਹਰ ਸਮਝਦਾਰ ਸਿੱਖ ਜੱਥੇਬੰਦੀਆਂ ਮੂਲ ਨਾਨਕਸ਼ਾਹੀ ਕਲੰਡਰ ਨੂੰ ਮਾਣਤਾ ਦੇ ਰਹੀਆਂ ਹਨ ਅਤੇ ਦਿੰਦੀਆਂ ਰਹਿਣਗੀਆਂ ਕਿਉਂਕਿ:

• ਇਹ ਸਿੱਖਾਂ ਦਾ ਇਕ ਆਜ਼ਾਦ ਕਲੰਡਰ ਹੈ।
• ਸੂਰਜੀ ਕਲੰਡਰ ਹੋਣ ਕਰਕੇ ਸਾਰੇ ਦਿਹਾੜੇ ਤੇ ਤਰੀਕਾਂ ਹਮੇਸ਼ਾ ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਕੀਤੇ ਦਿਨਾਂ ਨੂੰ ਹੀ ਆਉਂਦੇ ਹਨ।
• ਗੁਰਪੁਰਬਾਂ ਦੀਆਂ ਤਰੀਕਾਂ ਯਾਦ ਰੱਖਣੀਆਂ ਆਸਾਨ ਹਨ।
• ਮੂਲ ਨਾਨਕਸ਼ਾਹੀ ਕਲੰਡਰ ਵਿਚ ਪਹਿਲੇ ੫ ਮਹੀਨੇ ਚੇਤ ਤੋਂ ਸਾਵਣ ਤੱਕ ੩੧ ਦਿਨਾਂ ਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਬਾਕੀ ਦੇ ਮਹੀਨੇ ੩੦ ਦਿਨਾਂ ਦੇ ਆਉਂਦੇ ਹਨ। ਲੀਪ ਦੇ ਸਾਲ ਵਿੱਚ ਅਖੀਰਲਾ ਮਹੀਨਾ ਫੱਗਣ ੩੧ ਦਿਨਾਂ ਦਾ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
• ਬਦਲੇ ਹੋਏ ਕਲੰਡਰ ਵਿੱਚ ਹਰੇਕ ਸਾਲ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਮਹੀਨਾ ੩੨ ਦਿਨਾਂ ਦਾ ਅਤੇ ਕੋਈ ੨੯ ਦਿਨਾਂ ਦਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਉਹ ਮਹੀਨੇ ਵੀ ਬਦਲ ਬਦਲ ਕੇ ਆਉਂਦੇ ਹਨ। ਜਥੇਦਾਰ ਜੀ ਕਿਸੇ ਖਾਸ ਬਿਕਰਮੀ ਕਲੰਡਰ ਦੇ ਗਿਆਤਾ ਜੀ ਨੂੰ ਪੁੱਛਕੇ ਹੀ ਬਦਲਿਆ ਹੋਇਆ ਕਲੰਡਰ ਬਣਾ ਸਕਦੇ ਹਨ।
• ਹਰੇਕ ਤੀਜੇ, ਚੌਥੇ ਸਾਲ ਕੋਈ ਇੱਕ ਮਹੀਨਾ (ਉਹ ਵੀ ਹਰ ਵਾਰੀ ਬਦਲ ਬਦਲ ਕੇ) ਦੋ ਵਾਰ ਲਿਆੳਣਾ ਪੈਂਦਾ ਹੈ। ਉਸ ਵਾਧੂ ਮਹੀਨੇ ਨੂੰ ਮਲ ਮਾਸ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਕਰਕੇ ਹਰ ਵਾਰ ਰੌਲ਼ਾ ਪੈਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਸ ਮਹੀਨੇ ਵਿੱਚ ਆਏ ਤਿਓਹਾਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੋਨੋਂ ਮਹੀਨਿਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਕਿਹੜੇ ਮਹੀਨੇ ਵਿੱਚ ਮਨਾਏ ਜਾਣ।

ਕਲੰਡਰ ਬਾਰੇ ਮੁਡਲੀ ਜਾਣਕਾਰੀ: